Yelbegen
Zaman zaman yedi başlı dev ya da bir evren (ejderha) olarak tanımlanan mitolojik canavar.
Bunun Anlamı, Bunun Tanımı, Bu Nedir
Geniş Kapsamlı Türkçe Sözlük
Yeti
Yeti, bazılarının Himalayalar’da yaÅŸadığına inandığı, primat-benzeri, büyük bir yaratıktır. Her ne kadar varlığına inananlar mevcut olsa da bilim adamlarının çoÄŸu, yetinin var olduÄŸu ihtimalinin eldeki verilere göre çok zayıf olduÄŸunu ve bu nedenle onun efsanevi bir yaratık olduÄŸu fikrindedir. Batı’da ona verilen isim, yeti, Tibetçe yeh-teh (transliterasyonu:gYa’ dred) lafından gelmektedir ki bunun anlamı “küçük insan-benzeri hayvan”dır.
Yutba
Altay tasarımlarında, Yeraltı Denizi’nde (Tengiz) yaÅŸadığına inanılan, çatal kuyruklu ve dört ayaklı olarak algılanan yılan, yeraltı canavarı. Bazı metinlere göreyse Doymadım ırmağının kıyılarında yeÅŸil baldırlı, beyaz göğüslü, büyük kayığa benzer çeneli korkunç canavarlar vardır. Bunlara Yutpa denir. Yutpa’lar Erlik sarayının bekçileridir. Zaman zaman Abra’nın karşıtı olarak kullanılır.
Şaman giysisinde, cübbenin bir yanında yer alan, yeraltı canavarı olarak algılanan yılanı temsil edecek biçimde çatal kuyruklu ve dört ayaklı olarak tasarımlanan, kötü ruhlardan koruduğuna inanılan, siyah kumaştan şerit.
Zombi
Zombi voodoo’nun Afro-Caribbean ve Creole ruhani inanç sistemlerinde ölümsüz bir insandır. Bu folklorik zombiler doğaüstü güçler ve şamanistik hekimliği vasıtasıyla, yaşayanlar arasında korku yaratmak amacı ile ölü insan bedenlerinin yeniden canlandırılmasıdır. Zombilerin daha korkunç versiyonları yamyamlık ögesi kullanılarak korku sinemasında sıkça sergilenmektedir.
Abası
Yakut mitolojisinde, kötülükleri simgelediklerine inanılan ve korunmak için kendilerine kurbanlar sunulan, kötü ruhlara verilen ad. Abası; Orta ve Batı Türklerinde Albastı, Alkarısı; Osmanlı metinlerinde Albız; Uranha-Tuba Türklerinde Albis; Altay Türklerinde Almış ismini alan karakteristik bir Türk motifi olan karşımıza çıkar.
Al Karısı
Alkarısı veya Albastı olarak da adlandırılan özellikle lohusa dönemini yaÅŸayan annelerin korkulu rüyası olan, çeÅŸitli varyantları bütün Asya’ya ve bu arada Türk kültürünün çeÅŸitli boylarına yayılmış bir inanış.
Türk boylarında, alkarısı, albastı, al albıs, albıs, almış gibi isimlerle anılır. Efsanenin temeli Türklerin Ä°slamiyet’ten önceki inanç sistemleri olan Åžamanizm’e dayandırılabilir. Yakutlar’da, Kırgızlar’da, Kazaklar’da, Özbekler’de, Kazan Tatarları’nda, GökoÄŸuzlar’da ve Anadolu Türkleri’nde lohusayı alkarısından korumak için deÄŸiÅŸik çarelere baÅŸ vurulur.
